Kıble Yönü Hesaplama nedir?
Yeni bir otel odasında ya da bilmediğiniz bir şehirde kıblenin hangi tarafta olduğunu merak edebilirsiniz. Bu araç şehir merkezi koordinatından Kâbe'ye olan yönü, kuzeyden saat yönünde ölçülen bir açı olarak verir.
Şehrinizi seçin; araç kıble açısını, ana yön adını ve Kâbe'ye kuş uçuşu mesafeyi gösterir. Bu bir hesaplamadır; dini uygulamalarda Diyanet İşleri Başkanlığı kaynaklarını esas alın.
Hesap: büyük daire yönü
φ₁, λ₁ seçtiğiniz şehir, φ₂, λ₂ Kâbe'nin koordinatlarıdır (21,4225°K; 39,8262°D). Sonuç, yerküre üzerinde en kısa yolun başlangıç yönüdür. Harita düz değil küre üzerinde çizildiği için düz çizgiyle bulunan yön ile bu yön arasında fark olabilir.
Beş şehir
Doğu illerinde açı 180°'yi aşabilir; bu, kıblenin güneyden biraz batıya doğru olduğu anlamına gelir. Edirne için açı 147,1°, Antalya için 150,4°'dir.
| Şehir | Kıble açısı | Yön | Kâbe'ye mesafe |
|---|---|---|---|
| İstanbul | 151,6° | Güneydoğu | 2.405 km |
| Ankara | 160,2° | Güney | 2.161 km |
| İzmir | 143,7° | Güneydoğu | 2.246 km |
| Erzurum | 184,2° | Güney | 2.059 km |
| Van | 191,2° | Güney | 1.928 km |
Pusulayla kıbleyi bulmak
- Kıble açısını not edin (örneğin İstanbul için 151,6°).
- Pusulanın gerçek kuzeyi göstermediğini unutmayın; telefon pusulaları manyetik kuzeyi gösterir.
- Türkiye'de manyetik sapmanın yaklaşık +5° ile +6° olduğunu hesaba katarak açıyı düzeltin.
- Kuzeyden saat yönünde bu açı kadar dönün.
- Şüpheniz varsa Diyanet kaynaklarından veya yerel camiden doğrulayın.
Sık yapılan hatalar
- Açıyı saat yönünün tersine ölçmek. Açı kuzeyden saat yönündedir.
- Manyetik sapmayı hiç hesaba katmamak.
- Metal yüzeylerin, hoparlörlerin ve elektronik cihazların yakınında pusula kullanmak.
- Şehir merkezi koordinatının tek bir noktaya karşılık geldiğini unutmak: aynı şehir içinde küçük farklar olabilir.
Sık sorulan sorular
Kıble açısı hangi yöne göre ölçülür?
Gerçek (coğrafi) kuzeyden saat yönüne doğru ölçülür.
Telefon uygulamaları neden farklı sonuç verebilir?
Pusula kalibrasyonu ve manyetik sapma nedeniyle birkaç derece fark çıkabilir.
Neden kuş uçuşu doğrusal değil de büyük daire?
Dünya küre olduğu için iki nokta arasındaki en kısa yol büyük daire üzerindedir. Araç bu yolun başlangıç yönünü verir.
Şehrim listede yoksa ne yapmalıyım?
En yakın büyük şehri seçebilirsiniz, ama küçük sapmalar olabilir. Kesin yön için Diyanet kaynaklarına bakın.
Dini uygulamalarda Diyanet İşleri Başkanlığı kaynaklarını esas alın.