Bileşik Faiz Hesaplama nedir?
Elinizde 50.000 TL var ve her ay 5.000 TL daha ekleyeceksiniz. Yıllık %36 faizle, faiz her ay anaparaya eklenirse 3 yıl sonra hesabınızda ne olur? Cevap 461.293,64 TL; bunun 230.000 TL'si sizin yatırdığınız, 231.293,64 TL'si faizdir.
Bileşik faizde kazanılan faiz anaparaya eklenir ve sonraki dönemde onun da faizi işler. Başlangıç tutarını, isteğe bağlı düzenli eklemeyi, yıllık faiz oranını, süreyi ve eklenme sıklığını girin; yıl yıl büyüme tablosu da çıkar.
Bileşik faiz formülü
r yıllık faiz oranı, k yılda faizin eklenme sayısı, t süre (yıl) değeridir. Düzenli ekleme girerseniz araç her dönem sonunda bu tutarı bakiyeye ekler; yani eklemeler faiz dönemiyle aynı sıklıktadır. Aylık eklenme seçtiyseniz ekleme aylık, yıllık seçtiyseniz yıllıktır.
Örnek: 100.000 TL, yıllık %30, 5 yıl — sıklık farkı
Aynı nominal oran, faizin ne sıklıkla eklendiğine göre farklı sonuç verir. Sıklık arttıkça efektif yıllık getiri nominal orandan uzaklaşır.
| Eklenme sıklığı | k | 5 yıl sonunda | Efektif yıllık getiri |
|---|---|---|---|
| Yıllık | 1 | 371.293,00 TL | %30 |
| 6 aylık | 2 | 404.555,77 TL | %32,25 |
| 3 aylık | 4 | 424.785,11 TL | %33,55 |
| Aylık | 12 | 439.978,97 TL | %34,49 |
| Günlük | 365 | 447.892,87 TL | %34,97 |
Örnek: 50.000 TL + aylık 5.000 TL, yıllık %36, 3 yıl
Faiz her ay eklendiğinde yıllık %36 nominal oran, %42,58 efektif getiriye karşılık gelir. Büyüme yıllara göre şöyle ilerler: 1. yıl sonunda 142.248,19 TL, 2. yıl sonunda 273.772,06 TL, 3. yıl sonunda 461.293,64 TL.
Dikkat çeken nokta, faiz payının zamanla artmasıdır: ilk yıl 32.248,19 TL faiz kazanılırken üçüncü yılın sonunda toplam faiz 231.293,64 TL'ye ulaşır. Süre uzadıkça faiz payı hızla büyür.
Basit faizle karşılaştırma
100.000 TL, yıllık %30, 3 yıl: basit faizle 190.000 TL, yıllık bileşik faizle 219.700 TL elde edilir. Fark 29.700 TL'dir ve süre uzadıkça büyür.
72 kuralı
Paranın kabaca kaç yılda ikiye katlanacağını bulmak için 72'yi yıllık faiz oranına bölün. %24 faizde 72 ÷ 24 = 3 yıl. Gerçekte 100.000 TL yıllık %24 ile 3 yılda 190.662,40 TL olur; kural bir tahmindir, kesin sonuç değildir.
Sık yapılan hatalar
- Aylık oranı yıllık alana yazmak: aylık %3 faiz için yıllık nominal oran %36 girilir, 3 değil.
- Nominal oranı efektif sanmak: %36 nominal, aylık eklenmede %42,58 efektif getiridir. Karşılaştırma yaparken efektif getiriye bakın.
- Brüt sonucu ele geçecek para sanmak: stopaj, vergi ve komisyonlar dahil değildir.
- Faizi sabit varsaymak: gerçekte oranlar değişir. Bu tür projeksiyonlar tahmindir.
- Enflasyonu unutmak: yüksek enflasyonda nominal büyüme alım gücü artışı demek değildir. Reel getiri sayfasında enflasyondan arındırılmış sonuca bakabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Aylık eklemeyi nasıl girmeliyim?
Eklenme sıklığını “Aylık” seçip eklenecek tutarı yazın. Araç her ay sonunda bu tutarı bakiyeye ekler. Sıklığı yıllık seçerseniz tutar yılda bir kez eklenir.
Nominal ve efektif faiz arasındaki fark nedir?
Nominal oran, ilan edilen yıllık orandır. Efektif oran ise faizin yıl içinde birden fazla kez eklenmesinin etkisini içerir. Yıllık %30 nominal oran aylık eklenmede %34,49 efektif getiri sağlar.
Hedef tutara ulaşmak için ne kadar biriktirmeliyim?
Önce hedefi ve süreyi belirleyin, sonra Birikim Hesaplama sayfasında gereken aylık tutarı bulun. Bu sayfa ise “şu kadar yatırırsam ne olur” sorusunu cevaplar.
Sonuç net mi brüt mü?
Brüttür. Stopaj, vergi ve masraflar düşülmemiştir.
Günlük bileşik seçeneği ne zaman anlamlıdır?
Faizin gün gün işlediği ürünlerde. Sonuç aylık eklenmeye çok yakındır; yıllık %30 için fark yaklaşık 7.900 TL'dir (439.978,97 TL'ye karşı 447.892,87 TL).